رسانه ایها در بخشی از « بیانیه رسالت » و « چشم انداز » حرفه ای خود با دیپلماتها دارای اشتراک هستند: این که هیچ امری فراتر از « قدرت یابی » و « ثروت یابی » برای کشورشان وجود ندارد.

در وزارت امور خارجه آمریکا که یک زن آمریکایی با تبار آفریقایی آن را اداره می کند، زنان 50 درصد از مقام های ارشد وزارتخانه را سرپرستی می کنند. ماه اوت در آمریکا ماه زنان نامگذاری شده است، زیرا روز 26 این ماه، روزی است که زنان 86 سال پیش در این روز حق رای به دست آوردند.

U.S. Media Coverage & the Israel-Palestine Conflict

در طرح نوين ديپلماتيك وزارت امور خارجه آمريكا بر اين نكته تاكيد شده است كه ديپلماتهاي آمريکايي حداقل بايد به دو زبان بيگانه مسلط باشند. در اين راستا رايس از زبانهاي چيني، عربي و اردو به عنوان زبانهاي مهم دنيا نام مي برد. بوش نيز تاکيد مي کند که افسران اطلاعاتي آمريكا بايد براي محافظت از كشور به زبان هاي فارسي ، عربي و اردو مسلط باشند.

واشنگتن تاکيد مي کند که آمريكائيان بيشتري بايد به فراگيري زبانهاي خارجي بپردازند. در اين راستا بوش به منظور شروع و گسترش برنامه تدريس زبانهاي خارجي، از جمله عربي، فارسي، هندي و روسي، بودجه اي صد و چهارده ميليون دلاري از كنگره درخواست كرده است.

دیپلماتهای رسانه ای و رسانه ایهای دیپلماتیک براي پيروزي در جنگ تبليغاتي رسانه ای با غرب، بیش از هر چیز باید بسیار سلیس و روان به زبان انگلیسی صحبت کنند. این ضرورت غیرقابل انکاری است برای تاثیرگذاری و نفوذ در اندیشه غرب. سخنگويان به ویژه باید انگليسي را روان صحبت کنند و از اصطلاحات و واژه‌هايي استفاده کنند كه افکار عمومی را مطابق به سوی خواست خود هدایت کنند.

مباحث دیپلماسی رسانه ای جنگ لبنان و سناریو رسانه های جهانی در ارتباط با این جنگ از جمله مباحثی بود که به بیان دکتر ابطحی مدیر برنامه رادیو گفتگو ( 9/ 103 )، از چهار هفته پیش در این رادیو  آغاز گردید.

در اولین برنامه چهار هفته پیش با ایشان به بررسی تطبیقی پوشش خبری جنگ لبنان با بررسی مقایسه ای رسانه های اعراب، رسانه های آمریکا، رسانه های اسرائیل، رسانه های اروپا، رسانه های چین، رسانه های روسیه و بالاخره صدا و سیمای ایران پرداختیم. در آن برنامه مطرح کردم که صدا و سیما حتی در مورد موضوعات مورد دغدغه خود سناریو خبری و رسانه ای لازم را طراحی نمی کند چه رسد به اجرا آن. در عین حال القا غیرمستقیم پیام هیچ گاه از سوی این رسانه مطمع نظر قرار نگرفته است.

پنج شنبه گذشته این مبحث را با تمرکز بر ارتباط متعامل " شبکه های دیداری ماهواره ای از جمله CNN و BBC " و " سایتهای اینترنتی این شبکه ها " در پوشش خبری جنگ لبنان و القا سناریوهای رسانه ای آنها ارائه دادم.  از جمله این که " تدریس مطالعه " تاکتیکی است که رسانه های دیداری جهان برای ترغیب مخاطبان جهانی به خواندن محتوای تحلیلی سایتهای خود از آن بهره می گیرند. درواقع جذب مخاطب از طریق محتوای به ظاهر بی طرفانه تصویری - گفتاری شبکه های ماهواره ای جهانی صورت می گیرد،و  در مرحله بعد و با خواندن محتوای تحلیلی سایت است که مخاطب دارای دغدغه به سوی ایدئولوژی مورد نظر رسانه هدایت می گردد.

دیپلماتهای رسانه ای

سخنگویان دولت بیشتر اوقات انتقال دهنده رویکردهای سیاست خارجی و محتوای دیپلماتیک کشورهای خود هستند. از این رو در هنگام انتقال این محتوای دیپلماتیک نقش یک دیپلمات را بازی می کنند. با این زاویه دید، این که سخنگویان کاخ سفید اغلب از میان حرفه ایهای رسانه ها انتخاب می شوند قابل توجه است. رابرت آنتونى تونى اسنو Tony Snow ، روزنامه نگار، شخصيت تلويزيونى و مفسر كانال فاكس نيوز اخیرا توسط جورج بوش، رئيس جمهور آمريكا به سمت سخنگوى كاخ سفيد منصوب شده است.

اطلاعات بیشتر در این مورد را اینجا بخوانید:                        White House Press Secretary

حاصل ارتباط آن لاین روز دوشنبه با دکتر یونس شکرخواه، انتشار مقاله " سايبر ديپلماسي: رسانه ها؛ نهادهاي خصوصي ديپلماتيک " در سایت اینترنتی همشهری آن لاین بود. مقاله ای که در زمان واقعی متولد شد.

با زاويه ديد گذشته نمي توان به دنياي ديپلماتيک امروز نگريست. به دنيايي که ديپلماسي آن با يک کليک، ظرف چندثانيه با سرعت وارد اتاق ما مي شود. شايد فردا همه به تصويرهاي ديپلماتيک رسانه هاي جهان بسنده کنند. مگر در حال حاضر ديپلماتها جهان را از ويترين رسانه هاي جهاني تماشا نمي کنند؟  " سايبر ديپلماسي: رسانه ها؛ نهادهاي خصوصي ديپلماتيک "

کمتر دولتي را مي توان يافت که بتواند با سرعت شگفت انگيز رسانه هاي جهاني، به ويژه رسانه هاي تصويري در سياست خارجي، حرکت کند. رسانه ها بازيگران غيردولتي سياستگذاري خارجي امروز کشورها هستند که فعاليت آنها را نه مي توان کنترل نمود و نه مي توان ناديده گرفت. گستره نفوذ و تاثيرگذاري رسانه ها به عنوان بازيگران قدرتمند غيردولتي در عرصه ديپلماسي و سياست خارجي، بر دولتهاي ملي فشار وارد مي آورد و آنها را وادار مي‌سازد تا با شتاب و خيلي فوري، به تجديد نظر و ايجاد تحول در ساختارهاي مدل ديپلماسي و سياست خارجي خود بپردازند و ديپلماسي نويني را به عنوان كانون مركزي تلاشهاي ديپلماتيك خود؛ ايجاد، رشد و توسعه دهند: سايبرديپلماسي

چالش استراتژیک با رسانه جهانی گوگل

انتشار تصاوير پايگاه‌هاي سري نظامي‌ چین در سرويس نقشه‌ي گوگل نمونه ای است از به چالش کشیده شدن دستگاه نظامی کشورها توسط بازیگران غیردولتی نوین با قدرت تاثیرگذاری جهانی: رسانه های جهانی  

نقشه‌ي گوگل كه ارايه‌ دهنده‌ي تصاوير و عكس‌هاي ماهواره‌يي از سراسر نقاط جهان است، همچنان با انتقاد كشورهاي مختلف به علت نشان دادن تصاويري از پايگاه‌هاي مخفي نظامي‌ كشورها مواجه است.

دولت چين در پی اعتراض به این اقدام گوگل اعلام كرده است كه منطقه‌ي استراتژيك مرزي با هند در سرويس نقشه‌ي گوگل قابل مشاهده است و كپي آن مي‌تواند در اختيار كاربران قرار گيرد. پيش از اين، هند و پاكستان نيز نسبت به نمايش تصاوير مناطق نظامي‌ حساس خود در سرويس نقشه گوگل ابراز نگراني كرده بودند.   Google Map

موازنه جديد، محصول فضايي مملو از پيشامدها و موقعيتهاي نوين حاصل از گسترش روزافزون رسانه ها در عرصه سياست خارجي و روابط بين الملل است. در فضاي نوين رسانه اي، شايد بيشترين تعامل ديپلماتيک را ديپلماتهاي مجهز به تکنولوژيهاي نوين ارتباطات و اطلاعات با مخاطبان جهاني داشته باشند. چرا که در غير اين صورت رسانه ها پيش از آنها گستره ديپلماسي و سياست خارجي را به تحريريه کانالهاي راديويي – تلويزيوني، روزنامه ها، سايتها و ساير رسانه ها مي کشانند .

زاویه دید: دیپلماسی عصر رسانه های مبتنی بر تکنولوژیهای نوین ارتباطات و اطلاعات

هم اينک ارتباطات جهانی و رسانه های مبتنی بر تکنولوژيهاي نوين اطلاعات و ارتباطات با پراکندن اقتدار ميان بازيگران متعدد، افزايش حضور و تاثيرجامعه مدني جهاني، و رهبري جريان جهاني امور مالي و تجاري ؛ روند سنتي روابط بين الملل را با چالشي نوين مواجه ساخته اند. در اين فضا دولتها با شكل نويني از ديپلماسي مواجه هستند كه آنها را وادار مي‌كند عنصري استراتژيك را در كانون مركزي كنش‌هاي خود، در اداره امور بين المللي معاصر اتخاذ نمايند: سایبردیپلماسی

در پی ضیافت شام وزاری امور خارجه در اجلاس سالانه اتحادیه آسیای جنوب شرقی ASEAN در کوالالامپور، مقامات شرکت کننده به رسم هر ساله، به اجرای موسیقی برای یکدیگر ‌پرداختند.

کولین پاول، وزیر امورخارجه آمریکا دو سال پیش در این نشست ترانه YMCA را اجرا کرد. سرگئی لاوروف، نیز یک بار Yellow Submarine از گروه بیتل‌ها را اجرا کرد. وزیر امورخارجه استرالیا با کلاه‌گیس و عینک آفتابی ترانه اجرا کرد. جمعه شب نیز وزرای امورخارجه هند و ژاپن نیز برنامه اجرا کردند. در این میان  مرکز توجهات کاندولیزا رایس بود که یک پیانیست چیره دست است. او قطعه پیانو کلاسیکی از برامس اجرا کرد به نام دعایی برای صلح!

سايت هايی نظير يو تيوب Youtube و  اوگريش Ogrish صدها يا هزاران کلیپ ويديويی سربازان را در خود جای داده اند. بسياری از اين فيلم ها آنچه پس از بمب گذاری های انتحاری باقيمانده يا بعد از نبرد ديده می شود را به تصوير می کشند. در اين فيلم ها بسياری از افراد، از جمله سربازان در سخنانشان کلمات رکيک به کار می برند.

مرکز فرماندهی ارتش آمریکا که مسئول نيروهای نظامی در عراق و افغانستان است گروهی را مامور مطالعه وبلاگ ها و پاسخ به آنچه آنها نادرست تلقی می کنند کرده است. سايتی نظير ميليتاری Military  به انتشار برخی از فيلم ها و تصاوير جنگ می پردازد اما هدفش تجليل از ارتش است و هرگز ويديوهای مربوط به کشته شدن سربازان آمريکايی يا شاهدان بی گناه را منتشر نمی کند.

در مقابل ماموريت سايت اوگريش نشان دادن اين نکته به غرب است که جنگ واقعا شبيه چيست. هايدن هويت، يکی از بنيانگذاران اين سايت می گويد: "مردم فکر می کنند جنگ کاری نجيبانه است. آنها فراموش کرده اند که تا چه حد خشن و وحشيانه است". وی برآورد می کند در سايتش حدود ۱۰۰۰ قطعه فيلم در مورد عراق وجود داشته باشد.

کانال پنتاگون برنامه های خود را بر روی هات برد آغاز کرده است. این کانال علاوه بر ماهواره تله استار ۱۲ با پوشش ۱۵ درجه غربی، هم اینک برنامه های مخصوص نیروهای نظامی آمریکا را بر روی ماهواره هات برد ۱۳ درجه شرقی به دنیا مخابره می کند.

اخبار نظامی، برنامه های وزارت دفاع آمریکا ، مصاحبه مقامات دفاعی بلندپایه و گزارشهای کوتاه در مورد فعالیتهای نظامی از جمله برنامه های اصلی این کانال است.

شبکه پنتاگون در شرح وظایف خود اعلام می کند که برنامه های خود را برای ۲ میلیون و ششصدهزار نیروی نظامی آمریکا منتشر خواهد کرد. وب سایت کانال ماهواره ای وزارت دفاع آمریکا